Kendi hikayeni yaratmak

"Ben kimim?" sorusuna verilen yanıt ancak ve ancak o kişinin kurguladığı, içinde başrolü oynadığı hikaye sayesinde belli olur. Kimlik, o kişinin kendine biçtiği rol tarafından belirlenir. Kendisinin edilgen veya etken olduğunu anlamak için sadece kurguladığı o hikayeye kulak asmak yeter.

Edilgen kişi kendisinin dış güçler tarafından kontrol edildiğini ifade eder, her ne kadar kendisi başrol oynuyor olsa da arkasında gizli güçlerin onu yönettiğini zanneder. O başka güçlerin kuklası olduğunu zanneder. Bu nedenle de başına gelen herşeyin dışardan kaynaklandığını, kaderine küsmesi gerektiğini söyleyecektir. Belki de çaresizliğini örtmek için kendine acındırmak istiyordur.

Rolünü etkin oynayabilenin hikayesi yukardaki anlatılanlardan çok daha değişiktir. O rolünün kendine verdiği sorumluluğu biliyor ve dolayısı ile yaptığı her hamleden sorumluluk alır. O da başkasından etkilendiğini bilir, ama bu etkileşimi kendi isteği şekilde, bilinçli ve farkında olarak kendi vizyonu için kullanmasını da bilir. O etkilenmesinden faydalanırken, edilgen yük altında eziliyor.

Yukardaki soruya, yani "ben kimim?" sorusuna verilen cevap çevresindeki kurgulanan hikaye etrafında kişinin nasıl bir hayat seçeceği belirlenir. Kendi hikayesinin başrolünü mü oynamak ister, yoksa yan oyuncu olarak kendi hikayesine dışardan bakmak istediğini mi? Hayatı nasıl şekillendirmek istediği, kişinin seçtiği hikayeye bağlıdır.  

Kimlik sorusu sadece birey için geçerli değildir, toplum için de ulusal hikayelerin ve mitlerin bir o kadar önemi vardır. Toplumsal hikayeler o toplumun kabul ettiği insan tipini yaratır. İyiyi, kötüyü, güzeli, çirkini belirlemesi ile bireye davranış için çerçeve hazırlar. O toplumda yetişen insan tipleri bu çerçeve etrafında kendini gösterir. Edilgenlik ve etkinlik olarak ayıracağımız toplumsal algı kendine o tür insan yaratmak için ideal bir taban oluşturur. Bir toplumu anlamak için o toplumun kendi kendine nasıl baktığını hikayelerinde ve mitlerinde  incelemek yeterlidir.

Frohes neues Jahr, Jahresausblick

Wie Sie sehen, waren die Bewegungen in letzter Zeit recht mühselig. In Seitwärtsphasen ist es recht schwierig, einen Trend zu erkennen. Daher lasse ich es nur bei einem Tagesausblick sein, und in diesem Sinne wünsche ich Ihnen ein erfolgreiches, neues Jahr. Und vielen Dank, daß Sie mich begleitet haben:

Dax Prognose zum 29.12.2015

Was ist heute passiert? Ich denke, daß was heute passiert ist, könnte man mit "Die Wende von der Wende" bezeichnen. Ich muß wieder meine Vorhersage revidieren und eine kleine Veränderung anbringen. So wie der Verlauf heute war, könnte man von weiteren fallenden Kursen sprechen. Daher möchte ich meine Vorhersage nochmal anpassen.

Der schwarze Pfad könnte nun der neue Pfad werden. Es ist noch nicht alles in trockenen Tüchern. Falls die Bewegung morgen den unteren Verlauf haben sollte, dann ist es gewiss, daß der schwarze Pfad genommen wird.

Gucken wir mal, ob der Stundenchart so ähnlich wird, wie oben dargestellt.

Ich wünsche Ihnen jetzt schon guten Rutsch und frohes neues Jahr..

Zaman nedir?

Zaman, sorulduğunda bilinmeyen ama sorulmadığında bilinen birşeydir. Geçmiş ile gelecek arasındaki bağlantıyı kurandır. Geçmiş, olup bitendir, bir daha geri gelmeyen, gelecek ise gelmediği için herşeye açık olandır. Geçmiş hatırlanır, hatırlamak için de hafıza edici bir mekanizmaya ihtiyaç vardır. İnsanda bu görevi beyin üstlenmiştir, ama hafıza etme sınırı kısıtlıdır. Bu nedenle hafızasını genişletmek için yardımcı araç ve gereçler üretilmiştir. Hafıza, yazı, fotoğraf ve bilgisayar gibi geçmişi saklama tekniklerinden yararlanır.

İster yazı olsun, ister fotoğraf veya bilgisayar, hepsi geçmişte belli bir noktayı hafıza ederler, hafıza karanlıkta gerçeğe el feneri ile ışık tutmaya benzer. İşığın tutulduğu yer aydınlanır, diğer taraflar aydınlanmayı bekler. El fenerinin ışıttığı yer etraftaki kaosa bir nevi düzen,  anlam verir. İsik tutma, dikkat verilmesi gereken yerin nasıl anlaşılması gerektiği konusunda ışık tutar. Bu nedenle işaret edilen yerler sürekli eksiktirler, onlar bir amaç için veya bir gaye için gerçeği (her ne kadar gerçekten söz edebilirsek) noksan gösterirler.

Geçmişten bahsederek kaotik bir duruma düzen katmış, onu anlaşılır hale getirmiş oluruz. Amacımız düzenleyici etkinlik ile gelecek olgular için bir tahminde bulunmaktır. Geçmiş olaylardan yola çıkarak geleceği simule etmek amaçlanır. Simülasyon birşeyi gerçekleşmeden hayalde veya siber alemde gerçekleştirmeye denir. Hiç kimseye zarar vermeden olacakmış gibi yapmaya denir.

Aslında bu işlemi çoktan beri yapıyoruz. Beyin hikaye anlatarak olabilecek senaryoları çiziyor. Bu isleme simülasyon değil de, biz hikaye diyoruz. Hikaye adı altında şimdiye kadar yaptığımız şey, simülasyondan başka birşey değildi. En iyi simülasyon beklenti ile öngörülen olgunun uyuştuğu zamandır. Uyuşma gerçekleşmediği takdirde geçmişe yönelttiğimiz el fenerinin yönünü değiştirmek gerekiyor. Aynı yere ışık tutarak değişik cevap alamayız. Görüldüğü gibi hem geçmişin yüzü ona sorulan soruya göre değişiyor, hem de geleceğin yüzü.

Yukardaki anlatılan mekanizma sayesinde gelecek hakkında fikir sahibi olabiliyoruz. Tek bir geçmiş görüldüğü gibi bize tek düze bir gelecek sunuyor. Geleceğin açık olması geçmişin de değişik sorularla sorgulanması sayesinde olur. Tek bir soruya takılıp kalanın geleceği de aynı soru çevresinde cereyan eder. Zamanın değişmesi, hem geçmişi sorgulama yönteminin de değişmesi anlamına gelir, hem de geleceği kısır döngüden kurtarır. O halde hem gecmis hem de gelecek açıktır.

Anlamak üzerine

İnsanoğluna verilen yeti açık olma üzerinedir. Açık sisteme sahip olduğu için erişkin olma zamanı da hayvanlar ile karşılaştırıldığında bir hayli uzun sürer. Erişkin olması yaklaşık 20 yıl kadardır, bu süre içersinde normalde aile içersinde güvence altındadır. Bu zaman esnasında sadece sosyalleşmenin gerektirdiği kuralları öğrenmez, aynı zamanda irtibata geçtiği insanların niyetini de okumayı öğrenir. Kimin dost-düşman olduğunu, kime güvenmesi gerektiğini, kimin yardıma muhtaç olduğunu, kimin yalancı olduğunu,... ve bunlara benzer binbir türlü özellikleri erişkin oluncaya kadar öğrenmek zorundadır ki iyi bir hayat sürdürebilsin.

Her ne kadar o kuralları öğrenirse o kadar daha kolay karşıdaki kişi ile empati ve dolayısı ile onunla daha sağlıklı ilişki kurabilir. Öğrenilen kuralların yine de herşeyi belirlemediğini zamanla anlar. Onlar sadece oyunun çerçevesini belirlediğini, yine de her oyuncunun kendine göre oyun oynama yöntemi olduğunu zamanla anlar. O kurallar sadece ve sadece insanlar arasında anlaşmayı hızlandırdığını, ama yapılan hamleleri belirlemediğini görür.

Bazı görüşler vardır, onlara göre o kurallara bire bir uyulduğunda herşeyin iyi gideceği vaat edilir. Onlar için mevcut olan tüm kurallar insanın karakterini belirlemekle kalmaz, o kurallardan hariç başka birşey olmadığını da savunurlar. Bu görüşü desteklemek için ona metafiziksel bir süs verirler ki uyması daha kolay olsun. O kurallara karşı gelenler sadece çerçeve dışına çıkılmış olmaz, aynı zamanda yüce güçlere de karşı gelmiş olur, yani günah işlenmiş olur.

O kurallara bire bir uyulmasını isteyenler, kuralların metafiziksel yapıya sahip olduğunu kavradıktan sonra o kuralları koruyacak bekçi de tayin ederler. Bu bekçiler bundan itibaren iyilik melekleridir. Onlar sadece ve sadece kuralları ve ona karşı gelenleri takip etmekle meşguldürler. Herşey belirli olduğu için sadece kuralları ezberlemek kafidir. Anlamak, onlar için kuralları öğrenmekten öteye geçmez. Kurallara uyanlar iyi, uymayanlar kötüdür.

Diğer tarafta kuralları insanlar arasında bir anlaşma olarak kabul edenler ve o onların yeni bir piyes için sadece kullanma malzemesi teşkil ettiğini anlayanlar için durum biraz daha değişiktir. Onlar için hayat satranç oyununa benzer. Her ne kadar oyun kuralları belli olsa da Hiç bir oyun diğerinin aynısı değildir. Kuralları bilmek yeterli değildir. Hangi hamlenin nasıl ve ne zaman geldiği de önemlidir. Anlamak için her yiğidin yoğurt yiyişi de incelenmesi gerekir.

Hem oyuncuya hem de onu yorumlayana serbestlik tanıyan görüş anlamak üzerine kuruludur. Onun için olması gereken birşey yoktur, olan zaten olacağı gibi olmuştur. Eğer bir terslik var ise, o da yorumlamak için kullandığı malzemededir, yani onun için davranış yanlış olamaz, olsa olsa o davranışı betimlemek için kullandığı teori yanlıştır. Kurallara birebir uyulmasını isteyenlere göre anlamak kuralları yerine getirmekten ibarettir. Onun için bütün sorun olması gerektiği gibi davranılmamış olunmasından kaynaklanır. 

Über das große Bild, ab dem 28.12.2015

Was soll man über die Feiertage mit der frei gewordenen Zeit anfangen? Ich für meinen Teil finde ich es interessant, Gedanken über den Verlauf des Dax & Co zu machen. Da bißchen Zeit ist, möchte ich Sie auf einige interessante Dinge aufmerksam machen. Zunächst möchte ich eine kleine Veränderung im "großen Dax Bild" bekannt geben. Das sehen Sie nun am folgenden Bild:

Erwartet wird ab diesem Nieveau ein Anstieg bis ca. 11400 Punkte, und anschließend der Rückfall bis ca. 9000 Punkte. Bei der letzten Veröffentlichung hatte ich das nicht angegeben. Dieser Rückgang ist auf Monatschart zurückzuführen. Ich werde Ihnen anhand einige Beispiele zeigen, warum die Annahme des Rückgangs bis auf 9000 Punkte so vernünftig ist. In den vorherigen Bildern dachte ich, das könnte auch über der Zeit abgearbeitet werden, d.h. Dax würde dann einige Zeit zwischen 11000-11400 Punkte hin und hergehen, bis ein Ausbruch Richtung 12400 Punkte erfolgt. Wenn ich mir aber den Dow anschaue, und ich davon ausgehen muß, daß sie eine ähnliche Bewegung vollziehen, dann läßt sich diese Annahme nicht mehr aufrechterhalten. Denn, Dow sollte nach TT-Formation folgende Bewegung machen:

Und wenn Sie ganz genau hinsehen, dann ist weder beim Dax noch beim Dow sehr viel Platz nach oben. Nach TT-Formation sind die beiden Wellenformen über Monatschart identisch, weil der mittlere Mobs in beiden Fällen den 4. Mobs kennzeichnen. Welchen Einfluß der 4. Mobs hat und wie schnell die Kurse anschließend Richtung Allzeithoch steigen könnte, läßt sich an der aktuellen Lage des Dax zeigen:

Hier sehen Sie die gleiche Formation in 4H, welche hoffentlich nach oben aufgelöst werden wird. Im Unterschied dazu sollten die beiden oberen Formationen nach unten aufgelöst werden. Allen ist gemeinsam, daß sie auf Trendumkehr verweisen.

Ich wünsche Ihnen schöne Feiertage und die Möbse mögen Sie begleiten

Das große Bild (ab dem 23.12.2015)

Nachdem ich mich einige Male vergeblich bemüht habe, eine Prognose über das "große Bild" zu machen, -was die Schwierigkeit der Sache zeigt - möchte ich diesen Versuchen einen neuen hinzufügen. Ich denke aber, daß ich klare Zeichen entdeckt zu haben. Diese Einschätzung bleibt dann solange bestehen, bis ich sie revidiere. 

Man kann das bewerten, wie man will. Entweder wird man mir zu Recht unterstellen, meine Analyse tauge nichts, oder aber anerkennen, daß allgemein eine Langfristanalyse mit vielen Tücken verbunden ist. Das zu beurteilen, ist Ihnen überlassen. Eines möchte ich noch hinzufügen, was dieses Beispiel auch klar zeigt: man sollte nämlich nicht in seine Analyse verliebt bleiben. Denn es geht nicht darum, immer Recht zu haben, sondern flexibel seine Analysen an die gegebenen Tatsachen anzupassen. Nicht wir haben Recht, sondern der Markt. Wenn ein Fehler auftaucht, dann legt der Fehler in unserer Analyse, denn der Markt handelt immer so, wie er handeln muß. Allein unsere Beschreibung kann fehlerhaft sein. Daher müssen wir in solchen Fällen Fehleranalyse betreiben und unsere Methode verbessern. Lange Rede kurze Sinn: Analyse bedeutet lernen.

Nun zum großen Bild:

Hier haben Sie auch ein Überblick über die Tages- oder Wochendoppelmöbse.

Ich wünsche Ihnen schöne Feiertage und die Möbse mögen Sie begleiten.